Միջին Արեւելքի լարուած քաղաքական եւ ռազմական իրավիճակին մէջ, Լիբանանի եւ Իսրայէլի միջեւ բանակցութիւնը՝ Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու միջնորդութեամբ, կը ներկայացնէ շրջադարձային փուլ մը, որ կրնայ ունենալ երկարաժամկէտ հետեւանքներ թէ՛ երկկողմ յարաբերութիւններուն մէջ, թէ՛ ամբողջ տարածաշրջանին վրայ։ Այս գործընթացը արդէն իսկ կը բացայայտէ խոր տարակարծութիւններ ոչ միայն արտաքին մակարդակի վրայ, այլ նաեւ Լիբանանի ներքին քաղաքական դաշտին մէջ։
Այս բանակցութիւններուն մէջ յատկապէս ուշագրաւ է այն հաւանականութիւնը, որ կրնայ տեղի ունենալ ուղղակի հանդիպում Լիբանանի նախագահի եւ Իսրայէլի վարչապետին միջեւ։ Եթէ նման հանդիպում իրականանայ, ան կը հանդիսանայ առաջինը իր տեսակին մէջ՝ երկու երկիրներու պատմութեան ընթացքին։ Այսպիսի զարգացում մը, սակայն, ոչ միայն դիւանագիտական նոր էջ կրնայ բանալ, այլ նաեւ լուրջ ներքին ճգնաժամ յառաջացնել։
Լիբանանի ներսը այս հարցով գոյութիւն ունի յստակ բաժանում։ Քաղաքական կուսակցութիւններու մեծամասնութիւնը կը հակի աջակցելու ուղղակի բանակցութիւններուն՝ զանոնք դիտելով որպէս անհրաժեշտ քայլ մը լարուածութեան նուազեցման եւ ազգային շահերու պաշտպանութեան համար եւ խաղաղութեան գործընթացի։ Սակայն հակառակ այս մօտեցումին, Հըզպալլան բացայայտօրէն կը մերժէ նման պարագայ՝ զայն համարելով անընդունելի եւ հակասող իր գաղափարական սկզբունքներուն ու քաղաքական հիմքերուն։
Հըզպալլայի այս դիրքորոշումը կարելի է մեկնաբանել տարբեր ձեւերով։ Առաջին՝ կուսակցութիւնը կրնայ զգալ, որ դուրս կը մնայ որոշում կայացնելու գործընթացէն, հետեւաբար իր շահերը, ինչպէս նաեւ Իրանի տարածաշրջանային շահերը, լիարժէք կերպով ներկայացուած չեն ըլլար։ Երկրորդ՝ ան կրնայ չվստահիլ Լիբանանի պետական կառոյցներուն՝ նախագահին եւ կառավարութեան, եւ այդ պատճառով կը նախընտրէ, որ Լիբանանը ներկայացուի այլ ուժերու ազդեցութեամբ։ Սակայն այս մօտեցումը անմիջականօրէն կը վնասէ Լիբանանի պետական ինքնիշխանութեան եւ արժանապատուութեան, քանի որ երկիրը կը դրուի արտաքին հովանաւորութեան ստուերին տակ։
Բանակցութիւններու օրակարգը եւս ունի առանցքային նշանակութիւն։ Լիբանանի կողմէ առաջին եւ հիմնական պահանջը կը մնայ իսրայէլեան բանակի ամբողջական դուրսբերումը լիբանանեան տարածքներէն, սահմանային լարուածութեան դադրեցումը եւ ապագային որեւէ յարձակումի կամ սպառնալիքի բացառումը։ Այս պահանջը կը բխի Լիբանանի ինքնիշխանութեան եւ տարածքային ամբողջականութեան պահպանման անհրաժեշտութենէն։
Միւս կողմէ, բանակցութիւններուն մէջ կը վերարծարծուի նաեւ ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհուրդի 1701 թիւ որոշումը, ըստ որուն՝ Հըզպալլան պարտաւոր է իր զինուորական կարողութիւնները եւ զէնքերը փոխանցելու լիբանանեան պետական իշխանութիւններուն եւ բանակին։ Այս կէտը կը մնայ ամէնէն վիճայարոյց հարցերէն մէկը, քանի որ ան ուղղակիօրէն կը դպչի Լիբանանի ներքին ուժերու հաւասարակշռութեան եւ իշխանութեան բաշխման։
Այսպիսով, բանակցութիւնները չեն սահմանափակուիր միայն Լիբանան-Իսրայէլ յարաբերութիւններով, այլ կը վերածուին ներքին քաղաքական պայքարի դաշտի։ Լիբանանի պետութիւնը կը փորձէ վերահաստատել իր դերը որպէս միակ օրինական ուժ, մինչդեռ ոչ-պետական դերակատարներ կը շարունակեն ունենալ որոշիչ ազդեցութիւն։
Ամերիկեան միջնորդութիւնը այս բոլորին մէջ կը խաղայ երկակի դեր։ Միացեալ Նահանգները կը ձգտի պահպանելու Իսրայէլի անվտանգութիւնը եւ կանխելու հակամարտութեան ընդլայնումը, սակայն միեւնոյն ժամանակ կը փորձէ ամրապնդել Լիբանանի պետական կառոյցները։ Այնուամենայնիւ, շատերու համար այս միջնորդութիւնը կը մնայ կասկածելի, քանի որ ան յաճախ կը դիտուի որպէս միակողմանի շահերու սպասարկում։
Տարածաշրջանային առումով, այս զարգացումները սերտօրէն կապուած են Իրանի դերակատարութեան հետ։ Լիբանանը, ըլլալով տարբեր ազդեցութիւններու խաչմերուկ, կը գտնուի բարդ իրավիճակի մէջ, ուր ամէն քայլ կրնայ ունենալ լայն հետեւանքներ։ Հըզպալլայի դիրքորոշումը այս վիճակին մէջ կը դառնայ ոչ միայն ներքին, այլ նաեւ միջազգային խնդիր։
Վերլուծական տեսանկիւնէ, կարելի է ըսել, որ ներկայ բանակցութիւնները կը ներկայացնեն աւելի շատ ճգնաժամի կառավարում, քան վերջնական լուծում։ Անոնք կը ձգտին ժամանակ շահելու եւ կանխելու լայնածաւալ բախումները, սակայն չեն լուծեր հիմնական հակասութիւնները։ Առանց ներքին համախմբումի եւ պետական հաստատութիւններու վերականգնման, Լիբանանը դժուար թէ կարենայ օգտուիլ նման գործընթացներէն։
Հասարակական ընկալումը եւս կարեւոր է։ Տնտեսական ծանր պայմաններու տակ գտնուող լիբանանցիներուն մեծ մասը այս բանակցութիւնները կը դիտէ կասկածով կամ անտարբերութեամբ։ Անոնք չեն տեսներ անմիջական դրական ազդեցութիւն իրենց կեանքին վրայ, ինչ որ կը խորացնէ վստահութեան ճգնաժամը պետութեան նկատմամբ։
Վերջապէս, եթէ ուղղակի բանակցութիւնները իրականանան, անոնք կրնան դառնալ պատմական շրջադարձ՝ բանալով նոր ուղիներ խաղաղութեան համար։ Սակայն միեւնոյն ժամանակ, առանց ներքին միասնականութեան եւ յստակ ազգային ռազմավարութեան, այդ քայլը կրնայ նաեւ խորացնել ներքին բաժանումները։
Լիբանանը այսօր կանգնած է բարդ ընտրութեան առջեւ․ մնա՞լ արտաքին ազդեցութիւններու խաղադաշտի մէջ, թէ՞ վերականգնել իր ինքնիշխան որոշում կայացնելու կարողութիւնը։ Այս բանակցութիւնները այդ ընտրութեան ամէնէն յստակ արտացոլումն են։
