Առաջին Ամանորը՝ Առանց Մօրս

28 Օգոստոս 2025-ը մեր կեանքին մէջ դարձաւ այն օրը, երբ մեր սիրելի մայրը՝ Ժանէթը, վերջին անգամ առաւ իր փափուկ շունչը մեր կողքին եւ դանդաղ տեղափոխուեցաւ դէպի երկնքի անդորրը։ Այդ օրէն ի վեր աշխարհը մթնցաւ մեզի համար։ Մեր տունը այլեւս նոյնը չէ, սրտերն ալ նոյնը չեն։ Ամէն անկիւն, ամէն աթոռ, ամէն ձայնաշարժ իր յիշատակով է որ կը սրտխոցէ մեզ։

Այս առաջին Նոր Տարին՝ առանց մայրիկիս, անոր բացակայութիւնը ծանր կը կշռէ մեր վրայ։ Որովհետեւ ամէն տարի, այս օրերուն, մեր տունը կը բուրէր իր պատրաստած համերով, կը տաքնար իր աղօթքներուն մեղմ ձայնով, կը լեցուէր իր անկեղծ մաղթանքներով եւ մայրական եւ մեծ մօր շողացող ժպիտով։ Անոր ձայնը, որ կը լեցնէր ամբողջ սենեակը, այսօր դարձած է միայն յիշողութիւն, բայց այնքա՜ն կենդանի, այնքա՜ն հարազատ, որ կը թուի, թէ հիմա իսկ պիտի լսեմ։

Մայրիկիս տեղը սեղանին շուրջ դատարկ չէ, այլ այնքան լեցուն՝ լեցուն յուշերով, լեցուն սէրով, լեցուն անոր թաքնուած թեթեւ շունչով։ Անոնց մէջէն ամէնէն բարձրը կը խօսի անոր բացակայութիւնը, այնքա՜ն բարձր, որ երբեմն կը ցաւցնէ մեր հոգիները։

Այդ բացակայութիւնը ոչ միայն ես՝ իր դուստրը, կը զգամ խորունկ ցաւով, այլ նաեւ իմ քոյրս ու եղբայրներս, որոնք ամէն օր կը ցաւին իր կարօտով։ Մայրիկս մշտապէս կարօտով կը պակսի իր թոռներուն մօտ, որոնք մեծցան իր գուրգուրանքին մէջ, եւ այսօր ալ կը փնտռեն իր ժպիտը լուսանկարներուն մէջ։ Կը պակսի իր թոռներուն զաւակներուն մօտ, որոնք պիտի մեծնային իր ջերմ, հոգատար ու սիրալիր գրկին մէջ։

Կը պակսի իր քրոջ, զարմիկներուն, զարմուհիներուն, բոլոր հարազատներուն ու իրեն սիրողներուն մօտ, որոնք այսօր ալ կը խօսին անոր շնորհքին, կարեկցող բնաւորութեան եւ մայրական լոյսին մասին։ Մեծ է այն դատարկութիւնը, որ ձգեց մայրս, ոչ թէ որովհետեւ հեռացաւ, այլ որովհետեւ ան սիրեց մեզ անսահման խորութեամբ։

Մայրիկս ունէր բառերէն վեր մխիթարական ուժ մը։ Երբեմն ցած ձայնով խօսք։ Երբեմն մէկ նայուածք, որով կ’ըսէր, որ ինք հասկցած էր արդէն մեր վախերը, մեր լուռ ցաւերը։ Ունէր այն ջերմ համբոյրը, որուն նմանը աշխարհի մէջ չկայ։

Ինչպէս կրնայ ըլլալ, որ այդ բոլորը հիմա միայն յիշողութիւն են…

Այս Ամանորը, երբ կը վառեմ մոմերը, զանոնք կը նուիրեմ ոչ միայն իր յիշատակին, այլ նաեւ այն անկրկնելի նուրբ ժպիտներուն, այն փոքրիկ խօսքերուն եւ անոր անսահման գուրգուրանքին ի պատիւ, որոնցմով մեզ մեծցուց, ամրացուց, սիրեց։ Կը նուիրեմ զանոնք իր ձեռքերուն յարատեւ ջերմութեան, իր աչքերուն լուռ սիրոյն եւ իր սրտին անսահման նուիրումին։

Մայրիկս միշտ կը մտնէր տունը լոյսի պէս։ Հիմա այդ լոյսը եկած է մնալու մեր սրտերուն մէջ։ Անոր սորվեցուցած ամէն սէր, ամէն համբերութիւն, ամէն նրբութիւն կը շարունակեն առաջնորդել մեզ։ Թէեւ ֆիզիքապէս հեռացած է, բայց աւելի մօտ է, քան երբեւէ։

Մայրիկ ջա՜ն, մենք գիտենք, որ դուն Սուրբ Ծնունդը կը տօնես երկնքի մէջ, մեր վրայ աչք պահելով եւ մեզի համար աղօթելով։

Սիրելի մայրիկ,

Առաջին Նոր Տարին՝ առանց քեզի, բայց քեզի հետ՝

ամէն շունչիս մէջ,

ամէն լռութեանս մէջ,

ամէն արցունքիս մէջ,

եւ ամէն յիշատակիս մէջ։

Քեզ կը կարօտնամ, մայրիկ, աւելի քան բառերը կրնան ըսել։

Ննջէ խաղաղ:

Սիրելի դուստրդ`

Սիլվա Գասպարեան