Պատմաբան եւ բանասէր, Հայաստանի գիտութիւններու ակադեմիայի թղթակից անդամ (1963), ՀԽՍՀ Գիտութեան վաստակաւոր գործիչ (1961)։
Նախնական կրթութիւնը ստացած է ծննդավայրի եւ մօտակայ գիւղերու դպրոցներուն մէջ, ապա ուսումը շարունակած է Պաքուի առեւտրական ուսումնարանը։ Երեւանի Պետական համալսարանի Պատմա-բանասիրական բաժնին մէջ ունկնդրած է Մանուկ Աբեղեանի, Հրաչեայ Աճառեանի, Յակոբ Մանանդեանի ու Լէոյի դասընթացքները։ Աւելի ուշ, Լենինկրատ թղթակցած է Նիկողայոս Մառի եւ Յովսէփ Օրբելիի մօտ՝ խորանալով հայագիտութեան եւ ռուսական գիտութեան արդիւնքներուն մէջ։
Իր երիտասարդութեան տարիներուն մասնակցած է Պաքուի Կոմունային եւ Կովկասի բազմաթիւ յեղափոխական շարժումներուն։ Արդէն 1930-ականներուն ստանձնած է ղեկավար պաշտօններ՝ պատմութեան եւ մշակոյթի հիմնարկի տնօրէնի տեղակալ, Յեղափոխութեան թանգարանի եւ ապա Մատենադարանի տնօրէն։ 1964-1975 թուականներուն ղեկավարած է Հայաստանի Պատմութեան պետական թանգարանը, որուն գործունէութիւնը իր ղեկավարութեան տակ ստացած է միջազգային հռչակ։ Այդ տարիներուն հայկական մշակոյթը ցուցադրուած է Փարիզի, Քրաքովի, Պուտաբեշտի եւ այլ քաղաքներու մէջ, իսկ Սփիւռքի հետ հաստատուած կապերուն շնորհիւ թանգարանը հարստացած է բացառիկ նմուշներով։
Մորուս Հասրաթեանի գիտական հետազօտութիւնները ընդգրկած են հայ ճարտարապետութեան, հնագիտութեան եւ հայոց պատմութեան բազմաթիւ ոլորտներ։ Մասնակցած է Գառնիի եւ Զանգեզուրի հնագիտական պեղումներուն, ուսումնասիրած է Ծիծեռնավանքի եռանաւ բազիլիկը, բացայայտելով անոր առանցքային դերը հայ ճարտարապետութեան զարգացման ընթացքին։ Իր գիտական աշխատանքները, Վարդան Յարութիւնեանի հեղինակակցութեամբ, ամփոփուած են «Հայկական յուշարձանները նախապատմական շրջանէն մինչեւ 17-րդ դարը» հատորին մէջ, որ հրատարակուած է Պէյրութ (1975)։
Հեղինակած է «Հայ ժողովուրդի պատմութեան» առաջին դպրոցական դասագիրքը, միաժամանակ թարգմանած ու հրատարակած է Սայաթ-Նովայի բազմաթիւ խաղեր՝ հայերէնով, վրացերէնով եւ ատրպէյճաներէնով։ Արժէքաւոր ուսումնասիրութիւններուն կողքին խմբագրած եւ ծանօթագրած է Սայաթ-Նովայի ստեղծագործութիւններու ամբողջական ժողովածուն։ Դասախօսած է Երեւանի համալսարաններուն եւ Պէյրութի Հայկազեան համալսարանին մէջ։
Անոր մասին վկայողները կը նկարագրեն զինք իբրեւ «քայլող հանրագիտարան»՝ բազմակողմանի գիտելիքներու տէր, համեստ ու ազնիւ գիտնական, որ իր բեղուն գործունէութեամբ անջնջելի հետք ձգած է հայագիտութեան մէջ։
